XTB - Liệu Intel còn hy vọng nào không??

[Phân Tích Broker]

Thread cover

data/assets/threadprofilecover/xtb-cover-bai-phan-tich-06082025-1756353557.jpg

Gã khổng lồ công nghệ California đã trải qua nhiều năm đầy khó khăn với biến động giá cổ phiếu mạnh. Tình hình của công ty nghiêm trọng đến mức chính quyền Tổng thống Mỹ phải trực tiếp can thiệp. Nhiều nhà đầu tư từ lâu đã gạt bỏ Intel khỏi vị thế “người dẫn đầu thị trường vi xử lý”. Liệu điều này có đúng?

Hào nhoáng không phải lúc nào cũng là vàng​

Để hiểu rõ quy mô sự suy thoái của Intel, cần điểm qua lịch sử của hãng. Công ty được thành lập năm 1968, nhưng câu chuyện gần đây bắt đầu từ năm 2000. Trong thập niên 1990, Intel đưa ra quyết định mang tính bước ngoặt: tập trung vào thị trường máy tính cá nhân – chiến lược sau này hóa ra là đúng đắn.

Cuộc hành quân thống trị thị trường của Intel bắt đầu với bộ vi xử lý Pentium 4 ra mắt năm 2000. Đây cũng là thời kỳ đầy biến động khi bong bóng dot-com bùng nổ. Khoảng 1 năm sau IPO, bong bóng nổ tung, cuốn theo nhiều công ty công nghệ. Intel là bên hưởng lợi trước, rồi trở thành nạn nhân sau. Intel bước vào thiên niên kỷ mới với giá cổ phiếu quanh 41 USD. Ở đỉnh bong bóng, giá đạt 75,9 USD/cổ phiếu – mức mà Intel chưa bao giờ lấy lại được. Chỉ trong chưa đầy 1 năm, công ty mất hơn 75% giá trị, rơi về khoảng 18 USD/cổ phiếu.

*Đồng hành cùng XTB:​

Giao dịch cùng với nền tảng chuyên nghiệp xStation: tại đây
Sản phẩm, phí giao dịch và thông tin về XTB: tại đây
Kênh Youtube - Nhận định thị trường và Workshop: tại đây
Nhóm Telegram cung cấp tin tức: tại đây

Sự sụt giảm trong định giá không cản trở sự phát triển của công ty. Ngược lại, năm 2001 đánh dấu kỷ nguyên hoàng kim của Intel. Trong suốt thập kỷ tiếp theo, Intel trở thành người tiên phong tuyệt đối trong việc phát triển công nghệ vi xử lý cho hầu hết các ứng dụng thương mại. Ngay cả một vụ kiện thua vì hành vi cạnh tranh không lành mạnh vào năm 2009 – buộc Intel phải trả cho đối thủ chính là AMD khoản dàn xếp trị giá 1,25 tỷ USD – cũng không thể ngăn cản sự phát triển này. Thời điểm đó, thị trường hầu như không chú ý đến sự kiện này, vì đang tập trung vào việc khắc phục sau cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008.

Bài học không rút ra được từ vụ kiện thua đó chính là yếu tố quan trọng để hiểu những rắc rối hiện tại của công ty. Cụ thể, ở một giai đoạn nào đó, Intel đã chọn cách cạnh tranh không phải bằng việc phát triển sản phẩm mà bằng những hành vi độc quyền cực kỳ phi đạo đức và chống lại người tiêu dùng. Chiến lược này phát huy tác dụng cho đến năm 2015, khi Intel đạt được 80% thị phần trong thị trường vi xử lý vốn đã trưởng thành.

Kể từ thời điểm đó, Intel bắt đầu mắc ngày càng nhiều sai lầm chiến lược. Một trong số đó là từ chối hợp tác với Apple trong việc sản xuất chip cho iPhone. Intel cũng đã bán đi công ty con chuyên về vi xử lý chuẩn ARM.

Trong khi đó, các đối thủ chính của Intel – NVIDIA, AMD và TSMC – bắt đầu chuyên môn hóa, hoặc trong thiết kế, hoặc trong sản xuất chip và bộ xử lý. Intel lại cứng nhắc muốn làm cả hai, dẫn đến bị tụt lại phía sau trong cả hai mảng hoạt động này.

Sự kiêu ngạo dẫn đến sa ngã​

Những dấu hiệu rõ ràng đầu tiên về sự suy yếu của Intel bắt đầu xuất hiện vào cuối thập niên thứ hai của thế kỷ 21. Các chiến lược sai lầm và khoản đầu tư thiếu định hướng đã dẫn đến sự mất dần khả năng cạnh tranh. Các nhà máy sản xuất vi xử lý của Intel trở thành gánh nặng tài chính, trong khi sản phẩm ngày càng tụt hậu về hiệu năng lẫn giá cả.

Trớ trêu thay, một khoảng nghỉ tạm thời lại đến cùng với đại dịch COVID-19 vào năm 2020.

• Một phần lớn dân số thế giới, vì lý do dịch bệnh, buộc phải dành nhiều thời gian ở nhà hơn, kéo theo nhu cầu tiêu thụ thiết bị điện tử gia tăng. Điều này lại trùng hợp với cơn sốt tiền điện tử.
• Việc khai thác tiền điện tử đòi hỏi sức mạnh tính toán, điều mà vi xử lý của Intel có thể cung cấp. Tuy nhiên, ngay cả khi đó, lựa chọn hàng đầu cho việc đào tiền ảo vẫn là chip của NVIDIA và AMD nhờ tỷ lệ hiệu năng trên mức tiêu thụ điện năng vượt trội. Đây là một xu hướng rất quan trọng và cũng là tín hiệu cảnh báo mà Intel đã phớt lờ.

Đến tháng 4 năm 2021, nhờ làn sóng nhu cầu tăng cao và kỳ vọng cải thiện triển vọng kinh doanh, giá cổ phiếu Intel đạt đỉnh cục bộ ở mức 62 USD/cổ phiếu, chỉ thấp hơn vài phần trăm so với đỉnh lịch sử thời kỳ bong bóng dot-com.

Tiếc thay, đó lại là “bài ca thiên nga” của Intel. Kể từ thời điểm đó, công ty liên tục vấp ngã hết lần này đến lần khác. Những sai lầm chiến lược đã khiến Intel tụt hậu xa so với đối thủ về doanh thu, lợi nhuận và thị phần. Do những quyết định sai lầm từ cả thập kỷ trước, Intel không thể mở rộng doanh thu và cắt giảm chi phí như các ông lớn khác trong ngành. Các sản phẩm kế tiếp lại gây thất vọng và nhiều tranh cãi, trong khi kết quả tài chính ngày một tệ hơn qua từng quý, không hề có dấu hiệu cải thiện.

Nguồn: Intel's Financial Statments​

Tất cả những điều này diễn ra trong bối cảnh thị trường tăng trưởng mạnh mẽ đối với các công ty công nghệ, được thúc đẩy bởi những bước đột phá trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI).

• Kết quả kinh doanh năm 2024 cho thấy công ty ghi nhận khoản lỗ ròng 19 triệu USD.
• Giá cổ phiếu đã mất hơn 60% giá trị kể từ đỉnh ngắn hạn.
• Thị phần của công ty tiếp tục thu hẹp.

Biểu đồ biến động giá trị vốn hóa của Intel và Nvidia kể từ đầu năm 2022:

Nguồn: xStation​

Hy vọng le lói​

Năm 2025, công ty bước vào giai đoạn cải tổ. Một nhà cải cách – Lip-Du Tana – được bổ nhiệm làm CEO. Các cải cách mới của ông mang tính triệt để nhưng hoàn toàn cần thiết trong bối cảnh công ty đang trên bờ vực sụp đổ. Bao gồm:

• Cải tổ cơ cấu tổ chức: tinh gọn bộ máy, rút ngắn chuỗi chỉ huy, tập trung củng cố mảng “kỹ thuật” của công ty, đồng thời CEO trực tiếp giám sát các lĩnh vực then chốt.
• Cắt giảm nhân sự và thay đổi nhân sự cấp cao: Intel sa thải khoảng 15% lực lượng lao động, tương đương khoảng 25.000 nhân viên trên toàn cầu. Một số thành viên HĐQT và ban giám đốc được thay thế bằng những người dày dặn kinh nghiệm và am hiểu ngành bán dẫn. Công ty cũng ban hành chính sách yêu cầu nhân viên trở lại văn phòng thay vì làm việc từ xa nhằm nâng cao hiệu suất.
• Cắt giảm đầu tư và tối ưu hóa hoạt động: việc mở rộng công suất sản xuất từ nay chỉ thực hiện dựa trên các đơn hàng cụ thể. Các kế hoạch xây dựng nhà máy ở Đức và Ba Lan bị đình chỉ. Một số bộ phận lắp ráp và đóng gói được chuyển sang các quốc gia chi phí thấp như Việt Nam.

Ban đầu, thị trường đón nhận tin tức tái cấu trúc một cách tích cực. Sự hứng khởi được thúc đẩy bởi tuyên bố hỗ trợ từ chính phủ Mỹ cùng loạt tin đồn về các đơn hàng và quan hệ hợp tác tiềm năng. Điều này đã giúp cổ phiếu tăng 43% trong tháng 2 năm nay.

Tuy nhiên, không may cho Intel, thị trường nhanh chóng nhận ra rằng các cải cách của CEO mới gần như chỉ tập trung vào cắt giảm chi phí, mà không đưa ra kế hoạch rõ ràng nào để tăng lợi nhuận. Hy vọng về các đơn hàng mới đã tan biến, và sự hỗ trợ từ chính phủ Mỹ ngày càng trở thành gánh nặng thay vì cơ hội cho Intel.

Về mặt tài chính, tình hình của Intel bất lợi cho công ty và đáng lo ngại với cổ đông. Công ty đang nợ nần và tiếp tục thua lỗ, khoản lỗ thậm chí gia tăng bất chấp các biện pháp cắt giảm chi phí. Điều duy nhất Intel cắt giảm được là doanh thu, từ gần 80 tỷ USD năm 2021 xuống còn 53 tỷ USD năm nay. Intel hiện vẫn tụt lại rất xa so với các đối thủ trên hầu hết mọi phương diện. Một tia hy vọng cho nhà đầu tư có thể đến từ hệ số định giá hiện tại rất thấp, đặc biệt khi so với đối thủ và toàn ngành. Tuy nhiên, những hệ số định giá thấp kéo dài lâu như vậy thường không phải là ngẫu nhiên.

Thị trường máy chủ và máy tính cá nhân đang dần rơi vào tay AMD, với những con chip vượt trội hơn hẳn về hiệu suất tiêu thụ điện năng. Thị trường trung tâm dữ liệu lại để mất vào tay Nvidia, nơi các giải pháp của họ hiện không có đối thủ về đổi mới và hiệu năng. Trong khi đó, ở thị trường sản xuất bán dẫn, Intel hoàn toàn không thể cạnh tranh với TSMC, công ty thống trị tuyệt đối nhờ lợi thế quy mô và sự tối ưu hóa toàn diện quy trình sản xuất.

Uncle Sam​

Cả Intel lẫn các cổ đông đang bám víu vào một yếu tố quan trọng được kỳ vọng sẽ nâng đỡ giá trị công ty: Intel là nhà sản xuất bán dẫn nội địa quy mô lớn. Từ góc độ chiến lược hiện tại của chính phủ Mỹ, đây là công ty không thể để thất bại. Mọi dấu hiệu đều cho thấy kỷ nguyên tự do kinh tế lý tưởng và thương mại tự do đang dần kết thúc, khi mà mọi nguồn tài nguyên khan hiếm đều có thể trở thành vũ khí được sử dụng chống lại đối thủ — hoặc thậm chí là đồng minh cũ. Một trong số đó chính là chất bán dẫn của Intel.

Chính phủ Mỹ đã nhận ra cả khó khăn của Intel lẫn giá trị chiến lược của công ty ngay từ thời chính quyền trước, khi đó Intel được cấp hơn 7 tỷ USD để đầu tư vào sản xuất trong nước. Trọng tâm là sản xuất bộ xử lý và chip cho Bộ Quốc phòng Mỹ. Đây là một vấn đề cực kỳ quan trọng, do nguy cơ tồn tại các lỗ hổng phần cứng trong linh kiện mà những quốc gia khác có thể khai thác để chống lại người dùng.

Sự can dự của chính phủ Mỹ vào hoạt động của Intel đã được đẩy lên mức độ mới dưới thời tổng thống đương nhiệm. Cụ thể, chính phủ đã mua khoảng 10% cổ phần của công ty – động thái sẽ được mô tả chi tiết hơn ở các phần sau. Đây là bước đi chưa từng có trong nhiều năm gần đây, báo hiệu sự phá vỡ một điều cấm kỵ trong kinh tế và chính trị Mỹ. Sự thay đổi quan điểm này được Ngoại trưởng Hassett khẳng định rõ ràng khi tuyên bố: “Sẽ còn có nhiều thương vụ như vậy nữa.”

Boeing 2.0​

Thị trường đã phản ứng tích cực với thông tin chính phủ Mỹ tham gia vào Intel. Tâm lý thị trường càng được cải thiện khi có thông báo về việc ngân hàng đầu tư Nhật Bản SoftBank mua một lượng lớn cổ phiếu. Nhờ những thông tin này, giá cổ phiếu đã tăng hơn 22% so với mức đáy vào tháng 7.

Tuy nhiên, một câu hỏi rất quan trọng được đặt ra: liệu có thực sự có lý do để ăn mừng không?

Trước hết, cần lưu ý rằng cổ phiếu mà chính phủ Mỹ sở hữu không phải, như một số tiêu đề báo chí nói, được mua trên thị trường hay từ Intel, mà là cổ phiếu mới được phát hành riêng cho chính phủ Mỹ. Việc này pha loãng giá trị của cổ phiếu hiện hữu, trực tiếp và tiêu cực ảnh hưởng đến các cổ đông hiện tại.

Một trở ngại khác đối với giá trị Intel là mục tiêu của chính phủ Mỹ, điều mà nhiều nhà đầu tư dường như bỏ qua. Trước hết, chính phủ Mỹ không quan tâm đến việc chăm sóc cổ đông hay giá cổ phiếu. Việc nắm giữ Intel là một sáng kiến chiến lược về quốc phòng và là cơ hội để tạo thêm đòn bẩy đàm phán trong chiến tranh thương mại mà Mỹ đang tiến hành với toàn thế giới.
Hơn nữa, chính sách và quyết định hiện tại của chính quyền tổng thống mới không cho thấy họ có kỹ năng cần thiết để quản lý một công ty tham gia vào các quy trình công nghệ phức tạp nhất trên hành tinh. Chính quyền mới cũng đã thể hiện sẵn sàng hy sinh sự ổn định kinh tế và tài chính dài hạn để đạt các thành công chính trị hoặc ý thức hệ ngắn hạn.

Dựa trên những thông tin này, Intel đang dần vẽ ra con đường giống Boeing trong ngành bán dẫn. Tức là một công ty tồn tại trên thị trường chủ yếu nhờ rào cản gia nhập cao, trợ cấp từ chính phủ và đơn hàng trong ngành quốc phòng.

Hiện tại, rất khó để hình dung một kịch bản tích cực cho cổ phiếu Intel. Có khả năng cổ phiếu sẽ hồi phục từ đáy nhờ các khoản đầu tư được kích thích bởi lãi suất thấp và hợp tác với chính phủ. CEO mới cũng đã thể hiện sự can đảm và sẵn sàng thực hiện các cải cách triệt để nhưng có suy tính, điều mà công ty đã rất cần trong thời gian dài.

Các hợp đồng béo bở với ngành quốc phòng, mà Intel và cổ đông kỳ vọng, các đối tác với hiệu suất tốt hơn, và khả năng giành lại thị phần hoặc bắt kịp trong lĩnh vực AI hiện tại vẫn chỉ là suy đoán, chưa có chiến lược rõ ràng để đạt được những mục tiêu này. Tuy nhiên, điều đó không phải là không thể. Rất nhiều sẽ phụ thuộc vào chính sách của chính phủ và vị trí của Intel trong đó.

Các sản phẩm tài chính do chúng tôi cung cấp, đặc biệt là CFD, có rủi ro đáng kể. Bạn nên tìm hiểu cách thức hoạt động của các sản phẩm tài chính và cân nhắc khả năng chấp nhận rủi ro thua lỗ vốn đầu tư của bản thân. Các sản phẩm tài chính có thể không phù hợp cho tất cả mọi khách hàng, do đó hãy đảm bảo rằng bạn đã hiểu đầy đủ mọi rủi ro đi kèm.

Nội dung bài viết được công bố và chịu trách nhiệm bởi bên cung cấp. TraderViet là đối tác truyền thông, không chịu trách nhiệm về thông tin được đề cập. Người đọc tự chịu trách nhiệm với các quyết định dựa trên thông tin có liên quan