Học phân tích thị trường từ Stockcharts (Bài 598): Hệ thống giao dịch với chỉ báo Percent Above 50-Day SMA (phần iii)

Tóm tắt bài trước:

• Percent Above 50-Day SMA là một chỉ báo độ rộng thị trường (breadth indicator), dùng để đo lường tỷ lệ phần trăm các cổ phiếu trong một chỉ số đang giao dịch trên đường trung bình động 50 ngày ( SMA 50) của chúng. Đây là một công cụ cực kỳ hữu ích để anh em đánh giá "sức khỏe" tổng thể của thị trường, đồng thời giúp nhận diện sớm các vùng quá mua (overbought) và quá bán (oversold).
• Một trong những cách đưa Percent Above 50-Day SMA vào chiến lược giao dịch là kết hợp nó với một đường trung bình động dài hạn nhằm xác định xem cấu trúc hiện tại đang là Uptrend (tăng) hay Downtrend (giảm). Một cách đánh khác linh hoạt hơn là kết hợp nó với đường trung bình động ngắn hạn để bắt các nhịp điều chỉnh (pullbacks) và các nhịp nảy hồi (bounces) ngay bên trong một xu hướng lớn.
• Mục tiêu tối thượng khi anh em sử dụng Percent Above 50-Day SMA là để nương theo con sóng chính với một tỷ lệ Risk:Reward (R:R) tối ưu hơn. Bằng cách dùng công cụ này để soi các nhịp pullback và nhịp nảy, chúng ta sẽ hạn chế được tối đa rủi ro vào lệnh sai thời điểm (kiểu như đu đỉnh hay bán đáy).
• Dưới đây là 3 bước để anh em setup hệ thống giao dịch này với hai đường trung bình động:
  • 1. Định hình xu hướng chủ đạo bằng MA dài hạn: Việc "làm mượt" chỉ báo bằng đường EMA 150 ngày sẽ giúp giảm đi đáng kể độ nhiễu, cho phép chúng ta nhìn ra được cấu trúc tổng thể của thị trường (ví dụ như chỉ số S&P 500). Mặc dù về lý thuyết, chỉ báo vượt mốc 50% là phe Bò kiểm soát và rớt dưới 50% là phe Gấu cầm trịch, nhưng để tránh những cú lừa gãy nến (whipsaws), chúng ta nên dùng một "vùng đệm" (buffers) cho các ngưỡng tín hiệu này. Cụ thể, khi chỉ báo vượt qua mốc 52.5%, thị trường chính thức bước vào xu hướng tăng và xu hướng này chỉ bị phủ nhận khi nó rớt xuống dưới 47.5%. Ngược lại, giá rớt dưới 47.5% sẽ xác nhận thị trường chuyển sang giảm, và phe Gấu chỉ mất đi lợi thế khi chỉ báo vượt ngược trở lại mốc 52.5%.
  • 2. Dùng MA ngắn hạn để tóm các nhịp điều chỉnh (Pullbacks) hoặc nhịp nảy (Bounces): Mặc dù vẫn có thể trade bằng chỉ báo thô, nhưng nếu anh em add thêm một đường EMA 5 ngày (ngắn hạn), đường tín hiệu sẽ mượt hơn đôi chút mà vẫn không làm mất đi độ nhạy bén. Tiếp theo, chúng ta cần thiết lập các ngưỡng để bắt nhịp pullback và nhịp nảy. Nếu cài ngưỡng quá cao hoặc quá thấp, tín hiệu vào lệnh sẽ xuất hiện rất ít; nhưng nếu cài sát vùng giữa thì lệnh lại bị nhiễu quá nhiều. Chúng ta cần một "điểm rơi" hoàn hảo. Ví dụ, bạn có thể dùng mốc 40 và 60. Khi chỉ báo rớt xuống dưới mốc 40, đó là dấu hiệu của một nhịp điều chỉnh (pullback). Còn khi nó vượt lên trên mốc 60, thị trường đang có một pha nảy hồi (bounce).
  • 3. Thiết lập tín hiệu xác nhận nhịp Pullback hoặc nhịp nảy đã kết thúc: Đến bước này, tư duy đánh của chúng ta rất rõ ràng: Canh mua ở các nhịp pullback khi xu hướng chủ đạo đang là Tăng, và canh bán ở các nhịp nảy khi xu hướng chính đang là Giảm. Các nhịp pullback chỉ đóng vai trò cảnh báo, cái chúng ta cần là một tín hiệu chốt hạ để xác nhận nhịp điều chỉnh đó đã kết thúc. Theo đó, khi đường EMA 5 ngày cắt ngược lên lại mốc 50, đó là tín hiệu đầu tiên cho thấy "độ rộng thị trường" đang phục hồi và Uptrend chuẩn bị đi tiếp. Tương tự, sau một nhịp nảy vượt mốc 60, nếu chỉ báo quay đầu cắt xuống dưới mốc 50, đó là lời cảnh báo sớm dòng tiền đang yếu đi và Downtrend nhiều khả năng sẽ tiếp diễn.
• Tổng kết lại Setup cho phe Mua (Bull Signal):
  1. Đường EMA 150 ngày của chỉ báo (VD: mã $SPXA50R) cắt lên trên mức 52.5 và duy trì nằm trên 47.50 để xác nhận xu hướng Tăng chủ đạo.
  2. Đường EMA 5 ngày của $SPXA50R giảm xuống dưới mốc 40 để cảnh báo một nhịp điều chỉnh (pullback), sau đó chờ giá vòng lên mốc 50 để xác nhận nhịp điều chỉnh đã xong.
• Tổng kết lại Setup cho phe Bán (Bear Signal):
  1. Đường EMA 150 ngày của $SPXA50R cắt xuống dưới mốc 47.50 và duy trì cắm mặt dưới mức 52.50 để xác nhận xu hướng Giảm chủ đạo.
  2. Đường EMA 5 ngày của $SPXA50R vượt lên trên mốc 60 để cảnh báo một nhịp nảy hồi (bounce), sau đó chờ giá vòng xuống dưới mốc 50 để xác nhận nhịp nảy đã kết thúc.

Tinh chỉnh hệ thống (Tweaking)

Có vô số cách để "độ" lại một hệ thống giao dịch, nhưng anh em phân tích kỹ thuật (PTKT) cần tuyệt đối tránh cái bẫy "tối ưu hóa quá mức" (over-optimizing) các thông số của chỉ báo. Nói cách khác, đừng cố chấp đi tìm một chu kỳ trung bình động (MA) hoàn hảo hay một điểm giao cắt "chuẩn không cần chỉnh". Sự hoàn hảo là thứ không bao giờ tồn tại khi bạn xây dựng hệ thống hay trực tiếp thực chiến trên thị trường.

Điều cốt lõi là phải giữ cho hệ thống có tính logic và chỉ nên tập trung tinh chỉnh ở những khía cạnh khác, chẳng hạn như trực tiếp nhìn vào biểu đồ giá ( Price Action) của tài sản đang giao dịch. Anh em có thể dùng các mốc phá vỡ hỗ trợ hoặc kháng cự ( Breakout/Breakdown) để làm điểm kích hoạt lệnh hoặc đặt Stop Loss. Như biểu đồ bên dưới cho thấy, nếu chúng ta dựa vào nhịp gãy hỗ trợ vào cuối tháng 7 và đầu tháng 8 để làm điểm Stop Loss, anh em đã có thể cắt lỗ sớm và tránh được thiệt hại nặng nề từ cái "tín hiệu báo mua rác" (bogus bull signal) hồi đầu tháng 7. Sau cái tín hiệu bán dỏm vào tháng 11, việc giá giật ngược bứt tốc trở lại mốc 1250 là tín hiệu cảnh báo có điều gì đó "sai sai". Nhận định này ngay lập tức được xác nhận khi cấu trúc thị trường (market tone) chính thức quay xe về lại Uptrend (Bullish) vào đầu tháng 12.

Chốt lại vấn đề (The Bottom Line)

Là một hệ thống đánh theo độ rộng thị trường, chiến lược dùng chỉ báo Percent Above 50-Day SMA cực kỳ hiệu quả để dò con sóng lớn của chứng khoán cũng như tóm các nhịp điều chỉnh (corrections) bên trong xu hướng đó. Anh em có thể dùng các tín hiệu này để mài giũa kỹ năng canh thời điểm vào lệnh (market timing), hoặc xem nó như một chiếc la bàn định hình góc nhìn giao dịch (trading bias). Chẳng hạn, một khi hệ thống báo Bullish (Uptrend), anh em chỉ căng mắt ra tìm các setup đánh lên; và ngược lại, chỉ rình các setup đánh xuống khi hệ thống đã báo Bearish (Downtrend).

Anh em luôn nhớ kỹ một điều: bài viết này chỉ được thiết kế như một viên gạch nền móng để anh em bắt tay vào build hệ thống. Hãy xào nấu lại những ý tưởng này để "độ" cho phù hợp với phong cách trade, tỷ lệ Risk:Reward (R:R) ưa thích, cũng như nhãn quan cá nhân của riêng anh em.